გადადით მთავარ შინაარსზე
საერთაშორისო სისხლის სამართლის დაცვა

თარჯიმნის უფლება საქართველოში სისხლის სამართლის პროცესში

თარჯიმნის ხელმისაწვდომობა, გასაგები კომუნიკაცია და სავალდებულო დაცვა უცხო ქვეყნის მოქალაქეებისთვის საქართველოს სისხლის სამართლის პროცესში.

ქართული სამართლებრივი გზამკვლევითბილისი · ქუთაისი · ბათუმი · მთელი საქართველო
მოკლე პასუხი

პირს, რომელსაც არ შეუძლია ქართული ენის სათანადოდ გაგება, უნდა შეეძლოს პროცესის გაყოლა და მასში მონაწილეობა. ბრალდებულისთვის ენობრივი უუნარობა ასევე სავალდებულო დაცვას გულისხმობს.

განიხილეთ ეს საკითხი →
პრაქტიკული მიმოხილვა

რას ნიშნავს ეს პრაქტიკაში

ეფექტური ინტერპრეტაცია უნდა მოიცავდეს უფლებების, კითხვების, მტკიცებულებებისა და საპროცესო ჩანაწერის გასაგებად საჭირო არსს. შეჯამება ან არაფორმალური თარგმანი შეიძლება არასაკმარისი იყოს ინფორმირებული მონაწილეობისთვის.

ჩაიწერეთ პირის სასურველი ენა და დიალექტი, თარჯიმნის ვინაობა, თარგმნილი მასალა, ნებისმიერი გამოტოვება ან წინააღმდეგობა და ასევე საჭიროა თუ არა წერილობითი თარგმანი. ადვოკატმა უნდა გამოასწოროს ხარვეზები ოქმის ხელმოწერამდე ან მასზე დაყრდნობამდე.

უცხო ქვეყნის მოქალაქეები და ენობრივი წვდომა

უფლება ეფექტური გაგებისკენაა

საქართველოში სისხლის სამართლის პროცესი მიმდინარეობს. მონაწილეს, რომელიც საერთოდ არ ფლობს ან არასაკმარისად ფლობს სამართალწარმოების ენას, სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის შესაბამისად უნდა დაენიშნოს თარჯიმანი. ზეპირი თარგმანი და წერილობითი თარგმანი ერთმანეთთან დაკავშირებული, მაგრამ განსხვავებული მომსახურებაა; პროცედურული საჭიროება ზუსტად უნდა განისაზღვროს.

დაკავებისას და დაკითხვამდე

სავარაუდო დანაშაული და ძირითადი უფლებები ბრალდებულს უნდა ეცნობოს მისთვის გასაგებ ენაზე. არსებით კითხვებზე პასუხის გაცემამდე მოითხოვეთ თარჯიმანი.

საგამოძიებო მოქმედებების დროს

ბრალდებულს, რომელიც საერთოდ არ ფლობს ან არასაკმარისად კარგად ფლობს სამართალწარმოების ენას, შეუძლია დაკითხვისა და სხვა საგამოძიებო მოქმედებების დროს გამოიყენოს სახელმწიფოს მიერ დაფინანსებული თარჯიმანი.

როგორც მოწმე

მოწმეს შეუძლია ჩვენება მისცეს მშობლიურ ან მის მიერ არჩეულ სხვა ენაზე და გამოიყენოს სახელმწიფოს მიერ დაფინანსებული თარჯიმანი, როდესაც სამართალწარმოების ენის ცოდნა არასაკმარისია.

სასამართლოში

თარჯიმნობამ უნდა უზრუნველყოს ეფექტური მონაწილეობა, ადვოკატთან კომუნიკაცია და მოსმენის არსებითი მიმდინარეობის გაგება - არა მხოლოდ თარჯიმნის ფიზიკური ყოფნა.

ბრალდებულის შემთხვევაში, ენობრივი სირთულე ასევე იწვევს სავალდებულო დაცვას.

თუ ბრალდებულს არ აქვს სისხლის სამართლის პროცესის ენა, მას არ შეუძლია კანონიერად გააგრძელოს მოქმედება ადვოკატის გარეშე, მხოლოდ არაფორმალური თარგმანის მიღებით ან დამოუკიდებლად მართვის მცდელობით.

რა უნდა გაკეთდეს, თუ თარგმანი არასაკმარისია

  1. დაუყოვნებლივ შეაჩერეთდანებების მოთხოვნა
  2. პრეტენზიის აღრიცხვამოითხოვეთ ზუსტი შენიშვნა, სადავო ფორმულირება და ნებისმიერი შესწორება, რომელიც უნდა შეიტანოს საპროცესო ჩანაწერში მის ხელმოწერამდე.
  3. ნუ მოაწერთ ხელს იმას, რისი დადასტურებაც არ შეგიძლიათმოითხოვეთ ჩანაწერის სრულად წაკითხვა და ინტერპრეტაცია. არ დაადასტუროთ, რომ ქართული ტექსტი ზუსტია მხოლოდ იმიტომ, რომ ვინმე მოკლე შეჯამებას იძლევა.
  4. ცალკე თარჯიმნისა და ადვოკატის როლებითარჯიმანი თარგმნის კომუნიკაციას; თარჯიმანი არ იძლევა რჩევებს დუმილის, მტკიცებულებების, სტრატეგიის, შედეგების ან დოკუმენტის ხელმოწერის აუცილებლობის შესახებ.

საკონსულო დახმარება განცალკევებულია იურიდიული დაცვისგან

თუ უცხოელი დააკავეს, დააკავეს ან მოათავსეს სამედიცინო დაწესებულებაში ექსპერტიზისთვის, უნდა გაკეთდეს დადგენილი შეტყობინება, რათა ინფორმირებული იყოს შესაბამისი დიპლომატიური მისია ან საკონსულო ოფისი. საკონსულოს თანამდებობის პირებს შეუძლიათ დახმარება გაუწიონ კომუნიკაციასა და კეთილდღეობაში, მაგრამ ისინი არ ცვლიან დამოუკიდებელ ქართველ ადვოკატს და არ აკონტროლებენ გამოძიებას ან სასამართლოს.

საქმის დასაწყისში გასარკვევი საკითხები

01

გამოყავით ქართული სამართალწარმოება უცხოური პროცესისგან ან ინტერპოლის მონაცემებისგან

02

დაიცავით გასაგები კომუნიკაცია და ინტერპრეტაცია

03

საკონსულო კონტაქტის კოორდინაცია მისი იურიდიულ წარმომადგენლად მიჩნევის გარეშე

04

შეუსაბამეთ ქართული ვადები უცხოელ ადვოკატს

საქმისთვის პრაქტიკულად მნიშვნელოვანი მასალა

  • მგზავრობისა და სასაზღვრო ჩანაწერები
  • შეტყობინებები, გავრცელება და ძებნილი პირის მონაცემები
  • უცხოური ორდერები და სასამართლო მასალა
  • სამართლებრივი ურთიერთდახმარების ჩანაწერები
  • პირადობის, რეზიდენტობისა და პროპორციულობის მტკიცებულებები

პროცესის შესაძლო მიმართულებები

01სტატუსის დადასტურება
02დაუყოვნებელი წარმომადგენლობა საქართველოში
03თარგმანი და მიმოხილვა
04შიდასახელმწიფოებრივი სასამართლო პროცედურა
05უცხოელი ადვოკატის კოორდინაცია
06საერთაშორისო შემდგომი ქმედებები
წყაროები და კანონმდებლობა

რომელი ოფიციალური სამართლებრივი წყაროები უნდა შემოწმდეს — თარჯიმნის უფლება საქართველოში სისხლის სამართლის პროცესში

„თარჯიმნის უფლება საქართველოში სისხლის სამართლის პროცესში“ საკითხზე მოქმედებამდე ერთმანეთს უნდა შეედაროს საქმის ზუსტი დოკუმენტი და მოქმედი ქართული ნორმა. სტატუსმა, ვადამ და პროცედურულმა ეტაპმა შეიძლება შეცვალოს სწორი ნაბიჯი.

საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსისაქართველოს კონსტიტუციაადვოკატთა შესახებ საქართველოს კანონი
გჭირდებათ რჩევა ამ საკითხთან დაკავშირებით?

მოქმედების გეგმა — თარჯიმნის უფლება საქართველოში სისხლის სამართლის პროცესში

საერთაშორისო ან საზღვრისპირა საქმეში დრო განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, თუ ახლა მიმდინარეობს დაკავება, ჩხრეკა, დაკითხვა ან სხვა დაუყოვნებელი მოქმედება. არაგადაუდებელ საკითხზე შესაძლებელია წინასწარ დაგეგმილი კონფიდენციალური კონსულტაცია.

თარჯიმანი და ეფექტური დაცვა

ენის ცოდნა უნდა იყოს საკმარისი სამართლებრივი პროცესის გასაგებად — არა მხოლოდ ყოველდღიური საუბრისთვის

სისხლის სამართლის პროცესში ენის საკითხი პირდაპირ უკავშირდება ეფექტური მონაწილეობის შესაძლებლობას. პირს უნდა ესმოდეს საკუთარი სტატუსი, ბრალდების არსი, უფლებები, მისთვის დასმული კითხვები და მნიშვნელოვანი დოკუმენტების სამართლებრივი შედეგი. ყოველდღიური ქართული ან ინგლისური შეიძლება არ იყოს საკმარისი ამ მიზნისთვის.

თარჯიმნის არსებობა ფორმალურად არ გამორიცხავს ხარისხის პრობლემას. პრაქტიკული ნიშნებია მნიშვნელოვანი ფრაზების გამოტოვება, იურიდიული ტერმინის არასწორი გადაცემა, პირის პასუხის „შეჯამება“ ზუსტი თარგმანის ნაცვლად ან ადვოკატთან კომუნიკაციის შეფერხება. ასეთი პრობლემა უნდა დაფიქსირდეს იმ დროს, როდესაც წარმოიშვა.

თუ პირს სთხოვენ დოკუმენტის ხელმოწერას ენაზე, რომელსაც სათანადოდ არ ფლობს, მან უნდა მოითხოვოს შინაარსის გასაგები თარგმანი და დრო კითხვებისთვის. ხელმოწერა ხშირად ადასტურებს კონკრეტული პროცედურული მოქმედების გაცნობას ან მონაწილეობას და არ უნდა გაკეთდეს მხოლოდ პროცესის დასაჩქარებლად.

უცხოელი ბრალდებულის საქმეში თარჯიმნის საკითხი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია დაკითხვის, ბრალის წარდგენის, სასამართლო სხდომისა და საპროცესო შეთანხმების განხილვისას, რადგან თითოეულ ეტაპზე სიტყვების მნიშვნელობა შეიძლება უშუალოდ უკავშირდებოდეს სამართლებრივ შედეგს.

როგორ იმოქმედოს დაცვამ

პრობლემა სასურველია დაფიქსირდეს ოქმში ან სხვა შესაბამის ფორმაში და საჭიროების შემთხვევაში მოთხოვნილ იქნეს სხვა თარჯიმანი. მოგვიანებით მხოლოდ ზოგადი განცხადება „არ მესმოდა“ უფრო რთულად დასამტკიცებელია, ვიდრე იმავე დღეს გაკეთებული კონკრეტული შენიშვნა.

ადვოკატი ასევე ამოწმებს, რომ კლიენტმა ზუსტად გაიგო არჩევანი დუმილსა და ჩვენების მიცემას შორის და გადაწყვეტილება მიიღო ინფორმირებულად.

თარჯიმნის პრობლემის ნიშნები

  • პირი ხშირად პასუხობს კითხვაზე, რომელიც რეალურად არ დაუსვამთ
  • თარჯიმანი პასუხს თვითონ ამოკლებს ან ცვლის
  • იურიდიული ტერმინები რჩება აუხსნელი
  • დოკუმენტი ხელმოსაწერად გადაეცემა თარგმანის გარეშე
  • ადვოკატსა და კლიენტს არ ეძლევა ეფექტური კომუნიკაციის შესაძლებლობა
  • პირი პირდაპირ აცხადებს, რომ თარგმანი არ ესმის

ოფიციალური წყაროები

კონკრეტულ საქმეზე გამოიყენება მოქმედი რედაქცია და ფაქტობრივი გარემოებები; გვერდი წარმოადგენს ზოგად სამართლებრივ ინფორმაციას და არა ინდივიდუალურ იურიდიულ დასკვნას.